Leesplezier en leesmotivatie

Strips en graphic novels als ingang voor leesweigeraars van 7–10 jaar

S
Sophie van Dijk
· · 9 min leestijd

Ken je dat? Een kind van acht dat met een zucht op de bank ploft zodra het leesboek op tafel komt.

Inhoudsopgave
  1. Waarom strips werken voor leesweigeraars
  2. Graphic novels zijn meer dan alleen stripverhalen
  3. De voordelen op een rij
  4. Hoe stimuleer je het lezen van strips?
  5. De rol van humor en herkenning
  6. Conclusie: strips als basis voor een leesleven
  7. Veelgestelde vragen

De bladzijdes zijn vol met tekst, geen plaatje te bekennen, en de moed zakt al in de schoenen voordat het eerste woord is gelezen. Voor veel kinderen tussen de 7 en 10 jaar voelt lezen soms meer als een verplichte sport dan als een leuk avontuur. Maar wat als de oplossing niet ligt in harder oefenen, maar in een compleet andere benadering? Wat als we die leesweigeraar gewoon een stripboek in de handen stoppen?

Strips en graphic novels zijn vaak de ondergewaardeerde helden in de boekenwereld. Veel ouders denken misschien nog steeds dat plaatjes kijken 'valsspelen' is, maar niets is minder waar.

Deze boeken met veel beeld zijn de perfecte ingangspoort voor kinderen die moeite hebben met lezen of gewoon geen zin hebben in eindeloze tekstblokken.

Laten we eens kijken waarom dit genre de game-changer kan zijn voor jouw kleine leesweigeraar.

Waarom strips werken voor leesweigeraars

Om te beginnen, strips zijn geen valsspelen. Ze zijn een ander soort lezen.

In plaats van alleen maar woorden te decoderen, moet je ook beelden lezen. Dat klinkt ingewikkeld, maar het is eigenlijk heel logisch. Onze hersenen zijn gemaakt om beelden en verhalen te combineren.

Voor een kind van 7 tot 10 jaar, dat net heeft leren lezen, is dit een enorme steun in de rug.

Stel je voor: je kind ziet een plaatje van een boos uitziende draak en daarnaast een ballon met de tekst "Ik eet je op!". De context is meteen duidelijk. De spanning is voelbaar, zonder dat er drie alinea's nodig zijn om de sfeer te beschrijven. Dit zorgt ervoor dat het verhaal sneller begrijpelijk is en de drempel om te beginnen veel lager ligt.

De kracht van visuele context

Het voelt minder als schoolwerk en meer als entertainment. Wanneer een kind een traditioneel boek leest, moet het alle woorden in zijn hoofd omzetten naar beelden. Dat is vermoeiend.

Bij een graphic novel gebeurt dat omgekeerd: de beelden doen al het zware werk. De tekst wordt een aanvulling, een gids door het verhaal. Hierdoor kan een kind dat normaal stopt na drie pagina's, nu makkelijk dertig pagina's achter elkaar 'lezen' zonder dat het in de gaten heeft dat het aan het lezen is. Dat is het ultieme doel: lezen zonder dat het voelt als inspanning.

Graphic novels zijn meer dan alleen stripverhalen

Veel mensen denken bij strips nog aan Donald Duck of Lucky Luke, hoewel die natuurlijk ook geweldig zijn. Maar de wereld van graphic novels is veel breder en diverser.

Tegenwoordig zijn er prachtige verhalen die geschikt zijn voor kinderen van 7 tot 10 jaar, met onderwerpen die hen echt raken.

Denk aan avonturen, spanning, grappige verhalen, maar ook serieuze thema's zoals vriendschap, verdriet of groeien. Soms is het lastig om een passend boek voor een tegendraads kind te vinden. Uitgeverijen zoals Scrivo, Luitingh-Sijthoff en Zwijsen brengen speciale reeksen uit die perfect zijn voor deze leeftijd.

De juiste titels vinden

Denk aan de 'Graphic Novel Junior' reeks. Deze boeken zijn visueel aantrekkelijk, hebben een duidelijke opmaak en de verhalen zijn toegankelijk.

Ze zijn niet te dik, waardoor het geen onoverwinnelijke berg lijkt om uit te lezen. Waar vind je deze parels? Websites zoals Kinderboeken.nl hebben speciale categorieën voor graphic novels en boeken met veel beeld. Ook op platforms als Amazon.nl zie je een enorme groei in het aanbod van humoristische strips en graphic novels voor kinderen.

Het gaat erom dat je zoekt naar boeken waarin beeld en tekst in balans zijn.

Voor de leeftijd 7 tot 10 jaar is het belangrijk dat de plaatjes het verhaal duidelijk maken, maar de tekst nog wel een uitdaging biedt om de leesvaardigheid te verbeteren.

De voordelen op een rij

Waarom zou je als ouder kiezen voor een strip in plaats van een 'echt' boek? Hier zijn de belangrijkste redenen:

  • Visuele ondersteuning: De plaatjes helpen bij het begrijpen van het verhaal, ook als een kind een woord niet kent. Het kan de betekenis afleiden uit de tekening.
  • Snelle voortgang: Kinderen voelen zich snel succesvol omdat ze pagina's sneller kunnen verwerken. Dat boost het zelfvertrouwen.
  • Minder frustratie: Geen eindeloze blokken tekst die intimiderend overkomen. De pagina's zijn overzichtelijk.
  • Interessegebieden: Strips bestaan in elk denkbaar genre. Of je kind nu van dieren, voetbal, fantasy of humor houdt, er is altijd wel een graphic novel die aansluit.

De overgang naar meer tekst

Een veelgehoorde zorg is: "Blijft mijn kind dan wel 'normale' boeken lezen?" Het antwoord is ja. Strips zijn geen eindstation, maar een brug. Ze leren kinderen dat lezen leuk is.

Zodra die liefde voor verhalen is aangewakkerd, groeit de honger naar meer.

Een kind dat verslaafd raakt aan de avonturen in een graphic novel, zal sneller geneigd zijn om later een dikker boek op te pakken, simpelweg omdat het verhaal hem of haar te pakken heeft. Uit onderzoek, zoals besproken op sites als J/M Ouders, blijkt dat kinderen die vaker strips lezen, vaker levenslange lezers worden. Ze associëren lezen met plezier en ontspanning, niet met presteren.

Hoe stimuleer je het lezen van strips?

Het begint allemaal met het aanbod. Zorg dat er graphic novels in de boekenkast staan, naast de andere boeken.

Maar hoe krijg je een kind dat niet wil lezen zover dat hij ze oppakt?

Lezen zonder druk

Laat je kind zelf kiezen. Neem hem of haar mee naar de bibliotheek of een boekhandel en ga naar het gedeelte met graphic novels. Laat bladeren, laat voelen, laat kiezen op basis van de cover en de tekeningen.

Het maakt niet uit of het nu een boek is van Donald Duck of een serie als De Waanzinnige Boomhut (wat eigenlijk een mix is van tekst en tekeningen). Als het maar aantrekkelijk is.

Probeer lezen ontspannen te houden. Leg geen druk op het 'uitlezen' van een boek. Soms is het al genoeg om samen door een strip te bladeren en de plaatjes te bespreken. Vraag: "Wat denk je dat er gaat gebeuren?" of "Hoe voelt dit personage zich volgens jou?" Dit activeert het taalcentrum zonder dat het voelt als een toets.

Een andere tip: lees zelf ook strips. Kinderen doen graag na wat ouders doen.

Als jij met plezier een graphic novel leest, is de kans groter dat je kind nieuwsgierig wordt.

De rol van humor en herkenning

Voor kinderen van 7 tot 10 jaar is humor cruciaal. Strips staan bekend om hun grappige situaties, stomme acties van personages en herkenbare ongemakken.

Een verhaal waarin een personage iets stoms doet, maakt dat een kind zich minder alleen voelt in zijn eigen fouten. Herkenning zorgt voor een band met het personage.

Denk aan series waarin kinderen de hoofdrol spelen, die op school zitten of avonturen beleven in de buurt. Deze herkenbare situaties, verpakt in visuele verhalen, zorgen ervoor dat het kind zich identificeert met de lezer. Het is niet alleen lezen; ontdek ook hoe luisterboeken het leesplezier vergroten; het is meeleven.

Conclusie: strips als basis voor een leesleven

Strips en graphic novels zijn veel meer dan alleen plaatjes kijken. Ze zijn een krachtig educatief hulpmiddel en, belangrijker nog, een bron van pure lol.

Voor de leesweigeraar van 7 tot 10 jaar bieden ze een veilige haven waar lezen geen straf is, maar een avontuur.

Door de combinatie van beeld en tekst ontwikkelen kinderen hun taalvaardigheid ongemerkt. Ze leren verhaallijnen volgen, emoties herkennen en woordenschat opbouwen, allemaal terwijl ze genieten van een spannend verhaal. Dus, de volgende keer dat je een boek dichtslaat vanwege 'te veel tekst', pak dan een graphic novel. Het zou zomaar de start kunnen zijn van een levenslange liefde voor lezen.

Veelgestelde vragen

Waarom zijn graphic novels een goede optie voor kinderen die moeite hebben met lezen?

Graphic novels bieden een toegankelijke manier om verhalen te ervaren, omdat de beelden de context en de emoties ondersteunen. In plaats van alleen maar woorden te decoderen, kunnen kinderen zich concentreren op het begrijpen van het verhaal door de combinatie van beeld en tekst, wat de leesdrempel verlaagt en het leuker maakt.

Wat is het voordeel van visuele context bij het lezen van strips?

Door de beelden te combineren met de tekst, hoeven kinderen minder moeite te doen om de woorden in hun hoofd te visualiseren, wat vermoeiend kan zijn bij traditionele boeken.

Zijn strips echt een alternatief voor 'normale' boeken?

De beelden bieden direct inzicht en helpen het verhaal sneller te begrijpen, waardoor het leesplezier toeneemt. Nee, strips zijn geen vervanging voor boeken, maar eerder een waardevolle introductie tot lezen. Ze bieden een andere manier om verhalen te ervaren, met een focus op visuele storytelling, wat kinderen kan motiveren om verder te lezen en te ontdekken.

Wat maakt graphic novels anders dan traditionele strips?

Hoewel ze vergelijkbaar lijken, zijn graphic novels vaak meer dan alleen stripverhalen. Ze behandelen diverse thema's en zijn geschreven voor een breed publiek, van jonge kinderen tot volwassenen, met verhalen die hen echt raken en hun interesses aanspreken.

Hoe kunnen ouders helpen bij het kiezen van de juiste graphic novel voor hun kind?

Kies graphic novels die aansluiten bij de interesses van je kind, of die thema's behandelen die hen boeien, zoals avonturen, spanning, of serieuze onderwerpen. Zo creëer je een positieve associatie met lezen en stimuleer je hun leeslust.


S
Sophie van Dijk
Pedagogisch expert in kinderboeken

Sophie adviseert ouders over de beste voorleesboeken voor een optimale ontwikkeling.

Meer over Leesplezier en leesmotivatie

Bekijk alle 18 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
Waarom sommige kinderen niet willen lezen en wat je eraan kunt doen
Lees verder →